Sampler: Talking Heads

Born Under Punches (The Heat Goes On[Zrodzeni w gradzie pięści (a napięcie rośnie)]

Remain in Light, wydana przez zespół Talking Heads w 1980 roku, a nagrywana we współpracy z Brianem Eno, to jedna z najważniejszych i najbardziej przełomowych płyt w historii muzyki rockowej.

To odważny eksperyment artystyczny, otwierający świat białego w przeważającej większości rocka na afrykańskie polirytmie i polifonie (ciekawym odwróceniem tej sytuacji jest nagrany w 2018 roku przez pochodzącą z afrykańskiego Beninu Angelique Kidjo album o tym samym tytule i tej samej zawartości – w sposób symboliczny czarna muzyka zapożyczona przez białych wraca tu do swoich źródeł). To muzyka obezwładniająca transową intensywnością i funkowym rozbujaniem oraz zachwycająca rozedrganą, jakby kaznodziejską manierą wokalną Davida Byrne’a (skądinąd wiadomo, że inspirował się właśnie amerykańskimi kaznodziejami telewizyjnymi). To totalny atak nawarstwiających się melodii (zresztą początkowo płyta miała nosić tytuł Melody Attack). To wzorcowy przykład twórczego zastosowania możliwości studia nagraniowego (wtedy – w porównaniu ze stanem obecnym – teoretycznie bardzo jeszcze ograniczonych, ale na pewno nie dla kogoś, kto wie, jak je wykorzystać). W końcu to kreślony przez Davida Byrne’a – autora lub współautora (razem z Brianem Eno) wszystkich tekstów – bezkompromisowy, choć pełen ironicznego dystansu obraz naszej rzeczywistości: pełnej iluzorycznego szczęścia i rzeczywistych problemów, które swoje źródła mają w społecznych, płciowych i rasowych nierównościach oraz wyzysku tych, których wyzyskiwać można przez tych, którzy wyzyskiwać mogą.

Doskonałym przykładem powyższego jest otwierająca całość piosenka Born Under Punches (The Heat Goes On). Pod względem muzycznym to nie tylko kwintesencja stylu muzycznego Talking Heads z najbardziej pasjonującego momentu ich kariery, ale też znakomita ilustracja frazy zawartej w podtytule: tu z każdą sekundą temperatura rośnie, a wraz z nią podskórne napięcie, niemal rozsadzające całość. Utwór napędza fenomenalna partia gitary basowej w wykonaniu Tiny Weymouth, na którą nakładają się perkusyjne polirytmie, awangardowe gitary (gościnnie gra tu Adrian Belew) i kobiece głosy (główny z nich należy do Nony Hendryx). Jeśli utwór ten zaprasza nas do tańca, to jest to taniec łamaniec, doskonale ilustrujący wszechogarniającą nas paranoję, w tym konkretnym przypadku związaną z aferą Watergate, która zatrzęsła amerykańską sceną polityczną pierwszej połowy lat siedemdziesiątych i doprowadziła do dymisji ówczesnego prezydenta, Richarda Nixona. Jednakże utwór ten zdecydowanie wyrasta ponad ów doraźny kontekst polityczny, a jego przesłanie da się rozumieć w sposób zdecydowanie bardziej uniwersalny. Jest oskarżeniem wymierzonym w klasę rządzących – wtedy, dziś, zawsze – którym wiecznie za mało władzy i kontroli; którzy kłamią, manipulują i podjudzają jednych przeciwko drugim. Ale – i tu należałoby widzieć światło nadziei, jaką ta pieśń jednak niesie – nie znają oni dnia ani godziny, bo przecież kiedyś w końcu się nam znudzi. A będzie to wtedy, kiedy to my stracimy nad sobą kontrolę, kiedy zapomnimy się w szaleńczym tańcu i kiedy staniemy się na nowo – tym razem już bez nich.

P.S.
Oprócz oryginalnej wersji studyjnej (oraz coveru Angelique Kidjo) polecam też któreś z wykonań koncertowych; sam Byrne uważał, że dopiero w takiej wersji utwór ten brzmi i porusza tak, jak powinien. Można na przykład posłuchać wykonania z poszerzonej wersji pierwszego koncertowego albumu grupy, czyli The Name of This Band Is Talking Heads(1982), czy też tego dostępnego na portalu YouTube, a pochodzącego z rzymskiego występu zespołu z 1980 roku. Jeszcze inną jakość niesie najnowsza wersja piosenki, pochodząca z filmu dokumentalnego Davida Byrne’a (wyreżyserowanego przez Spike’a Lee), a mianowicie American Utopia (2020). Mnogość i różnorodność tych wersji jedynie potwierdza genialność samej kompozycji.

Zrodzeni w gradzie pięści (a napięcie rośnie)

Spójrz na te ręce
Spójrz na tę rękę
Ta ręka jest ręką Człowieka z Rządu
Ta ręka przemawia
A my zapominamy się w szaleńczym tańcu
I stajemy się na nowo
Pod gradem pięści

Jestem słaby
Chcę po prostu oddychać
Chcę żebyście oddychali ze mną
Zaszyjemy się gdzieś pośrodku
Na ziemi niczyjej
I z niej wyruszymy by stać się sobą

Nie czujesz tej pustki?
Pustki, która wypełnia wszystko?
To ostatni dzwonek
Żeby kreślić plany, żeby śnić
Jestem Człowiekiem z Rządu
Człowiek z Rządu jest w każdym z nas

Jeszcze nigdy nie widziałem czegoś podobnego
Ludzie potykający się o własne nogi
Ludzie wypełniający swoimi ciałami przestrzeń
A my i tak dotrzemy tam gdzie chcemy
Nie dziękuj nie teraz, teraz nie trzeba

Spójrz na te ręce
Prześlizgują się między nami
Spójrz na te ręce
I nie dziękuj mi jeszcze
Bo to są moje ręce
Ręce Człowieka z Rządu

Napięcie rośnie, rośnie i rośnie
A wraz z nim temperatura
Teraz już prawie nie do wytrzymania
Nie jestem człowiekiem, który tonie
Nie jestem budynkiem, który płonie

Woda nie może zrobić mi krzywdy
Ogień jest mi przyjacielem
Jestem Człowiekiem z Rządu
Chcę po prostu oddychać
Chcę żebyście oddychali ze mną
Zaszyjemy się gdzieś pośrodku
Na ziemi niczyjej
I z niej wyruszymy by stać się sobą
Na nowo i nieskończenie

Chcę po prostu oddychać
Chcę żebyście oddychali ze mną
Ręce Człowieka z Rządu nic nam nie zrobią
Kiedy będziemy o jeden krok przed nimi
Pamiętaj o tym
Pamiętaj o tym
Pamiętaj o tym

Kiedy napięcie rośnie, rośnie i rośnie
Kiedy rośnie temperatura
Teraz już prawie nie do wytrzymania
Wtedy ręka powoli unosi się w górę

Born Under Punches (The Heat Goes On)

Take a look at these hands.
Take a look at these hands.
The hand speaks. The hand of a government man.
Well I’m a tumbler. Born under punches.
I’m so thin.

All I want is to breathe I’m too thin
Won’t you breathe with me?
Find a little space, so we can move in-between, in-between it
And keep on step ahead, of yourself.

Don’t you miss it, don’t you miss it.
Some „a you people just about missed it!
Last time to make plans!
Well I’m a tumbler. I’m a Government Man.

Never seen anything like that before
Falling bodies tumble „cross the floor. Well I’m a tumbler!
When you get to where you wanna be. Thank you! Thank you!
When you get to where you wanna be. Don’t even mention it!

Take a look at these hands. They’re passing in-between us.
Take a look at these hands
Take a look at these hands. You don’t have to mention it.
No thanks. I’m a Government Man.

And the heat goes on… And the heat goes on… And the heat goes on…
And the heat goes on… Where the hand has been… And the heat goes on…
And the heat goes on… And the heat goes on… And the heat goes on…
And the heat goes on… And the heat goes on… And the heat goes on…
Where the hand has been… And the heat goes on… And the heat goes on…

I’m not a drowning man!
And I’m not a burning building! (I’m a tumbler!)
Drowning cannot hurt a man!
Fire cannot hurt a man. (Not the Government Man.)

All I want is to breathe Thank you. Thank you
Won’t you breathe with me?
Find a little space… So we move in-between I’m so thin
And keep one step ahead of yourself. I’m catching up with myself

All I want it to breathe
Won’t you breathe with me Hands of a Government Man
Find a little space so we move in-between
And keep one step ahead of yourself.
Don’t you miss it! Don’t you miss it!

And the heat goes on… And the heat goes on… And the heat goes on…
And the heat goes on… And the heat goes on… And the heat goes on…
And the heat goes on… And the heat goes on… And the heat goes on…
Where the hands has been… And the heat goes on… And the heat goes on…

Może Ci się także spodobać

Sampler: Siouxsie and the Banshees

Który mamy rok?

Napisz do MIC‑a

Sampler: XTC